Denetim Riski
Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından yayınlanan Bağımsız Denetim Standardı 200’de denetim riski; “Finansal tabloların önemli bir yanlışlık içermesine rağmen, denetçinin duruma uygun olmayan bir denetim görüşü vermesi riskidir. Denetim riski, “önemli yanlışlık” riski ile tespit edememe riskinin bir fonksiyonudur.” şeklinde tanımlanmaktadır.
Bilgi Sistemleri Bağımsız Denetim Tebliği (III-62.2) kapsamında ise; denetim riski, bilgi sistemleri denetçisinin aşağıdaki risk bileşenlerine bağlı olarak hatalı veya eksik denetim görüşü verme olasılığı olarak tanımlanmıştır;
Yapısal Risk: Kontrol mekanizmasının hiç bulunmaması ya da doğası gereği yetersiz kalması durumunda, kayda değer bir kontrol eksikliğinin ortaya çıkması ihtimalidir.
Kontrol Riski: Mevcut kontrol faaliyetlerinin etkin bir şekilde işlememesi nedeniyle, kayda değer kontrol eksikliklerinin zamanında önlenememesi, ortaya çıkaramaması veya düzeltilmemesi durumunda oluşmaktadır.
Tespit Riski: Denetçinin uyguladığı prosedürlere rağmen bilgi sistemlerinde mevcut olan kayda değer kontrol eksikliklerini tespit edememesi riskidir.
Önemli veya Kayda Değer Kontrol Eksikliği Riski: Yapısal risk ve kontrol riskinin bir araya gelmesiyle oluşur ve denetlenen kurumların bilgi sistemlerinde en azından kayda değer kontrol zafiyetlerinin var olabileceğini ifade eder.
Denetçi, denetim riskini makul bir düzeye indirgeyebilmek için, önemli veya kayda değer kontrol eksikliği riskinin yüksek olduğu kısımları bularak riskini azaltacak şekilde uygun denetim tekniklerini kullanmalıdır.
Ayrıca denetçi, bağımsız denetim sürecinde denetim riskine ilişkin yaptığı değerlendirmelerin dayanaklarını güçlendirmek amacıyla, yeterli ve uygun denetim kanıtı elde etmeyi gözetmelidir.
Bağımsız Denetim Standardı 200’e göre; finansal tablolar gerçekte önemli bir yanlışlık içermediği hâlde, denetçinin yanlışlık varmış gibi görüş bildirmesi durumu bu kapsamda değerlendirilmemekte ve çoğunlukla ihmal edilebilir düzeyde olduğu kabul edilmektedir. Bunun yanında denetim riski kavramının, denetçinin mesleki yaşamına yönelik dava riski, itibar kaybı veya olumsuz tanıtım gibi unsurları kapsamadığı ve yalnızca denetim sürecine ilişkin teknik bir terim olarak kullanıldığı da belirtilmektedir.
Kaynaklar
Sermaye Piyasası Kurulu. (2018). Bilgi Sistemleri Bağımsız Denetim Tebliği (III-62.2). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2018/01/20180105-8.htm
Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu. (2019). Bağımsız Denetim Standardı 200. https://www.kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/files/Duyurular/v2/BDS/BDSyeni11092019/BDS_200.pdf
Üstadım hayırlı günler;
Smmm Yeterlilik sınavına hazırlanıyorum ve denetim dersini anlamak ve pekiştirmekte zorlanıyorum.Bu konuyla ilgili bir çalışma önerinizi veya bir kaynak öneriniz varmıdır acaba.
Saygılar üstadım.
Merhaba Mustafa Bey,
Daha yeni SMMM Yeterlilik sınavını kazanmış bir arkadaşımdan gelen cevabı size aynen iletiyorum umarım yardımcı olur;
“Merhabalar,
Yeterlilik sınavında denetim dersinde TDS ve BDS’lere ilişkin sorular çıkmaktadır. Öncelikle son 5 yılın çıkmış sorularına mutlaka bakmanızı tavsiye ederim. Bazen direkt aynı soruyu sormakla birlikte soru kökünü değiştirip aynı cevabı da isteyebiliyorlar. Çok detay değil daha yüzeysel çalışmanız yeterli olacaktır. Kaynak olarak deha yayınlarını önerebilirim. Sınavda başarılar dilerim.
Saygılarımla.”