26.12.2012 tarihli Resmî Gazete’de yayınlanan Bağımsız Denetim Yönetmeliği gereğince;
Denetimlerde sorumluluk
Denetim raporlarının Türkiye Denetim Standartlarına (TDS) aykırı hazırlanması veya bu raporlarda yer alan bilgi ve kanaatlerin yanlış, eksik ya da yanıltıcı olması durumunda, doğabilecek zararlardan hem denetim kuruluşları hem de denetçiler ayrı ayrı hukuki sorumluluk taşırlar.
Mevzuata aykırılıkların tespiti halinde, idari yaptırımlar öncelikli olarak denetim kuruluşları ile denetim üstlenen bağımsız denetçilere uygulanır. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından gerekli gördüğü takdirde, denetim ekiplerinde görev alan ve işlem veya eylemleriyle mevzuata aykırılığa sebep olan denetçilere de yaptırım uygulanır.
Denetim ekiplerinde, denetçi sıfatıyla görev almayan; yalnızca denetime yardımcı olmak üzere yer alan kişilerin neden olduğu aykırılıklardan dolayı ise idari yaptırımlar bu kişilere değil, onların gözetiminden sorumlu olan denetim kuruluşlarına ve denetim üstlenen bağımsız denetçilere yöneltilir. Bununla birlikte, denetime yardımcı konumda bulunan kişilerin genel hukuk kuralları çerçevesinde bağımsızlık, tarafsızlık ve sır saklama yükümlülüklerinden doğan sorumlulukları saklıdır.
Mücbir sebepler
Mücbir sebeplerin ortaya çıkması durumunda, sebebin başladığı tarihten sona erdiği tarihe kadar Bağımsız Denetim Yönetmeliği’nde öngörülen süreler işlememektedir.
Yükümlülüklerin yerine getirilmesini imkânsız kılacak düzeyde mücbir sebep olarak kabul edilebilecek hâller şunlardır;
- Yangın, deprem, sel gibi doğal afetler,
- Grev,
- Ağır kaza, ciddi hastalık veya tutukluluk,
- Türk Medeni Kanunu’na göre gaiplik hâli ile defter ve belgelerin irade dışı kaybı,
- Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) tarafından uygun görülen benzeri diğer durumlar.
Mücbir sebep hâli, ortaya çıkışını takip eden yirmi gün içinde Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK)’ya bildirilmelidir. Bildirimin fiilen imkânsız olduğu durumlarda ise bu süre, imkânsızlığın ortadan kalktığı tarihten itibaren işlemeye başlar.
Mücbir sebep hâlinin denetim kuruluşu veya denetçiden kaynaklanan bir kusurdan ileri gelmemiş olması, bu engelin ortadan kaldırılmasının mümkün bulunmaması ve durumun tevsik edici belgelerle birlikte Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK)’ya bildirilmesi zorunludur. Bununla birlikte, herkesçe bilinen mücbir sebep hâllerinde ayrıca bildirim yapılması veya belge sunulması gerekliliği aranmaz.
Kaynaklar
Türkiye Cumhuriyeti. (2012). Bağımsız Denetim Yönetmeliği. Resmî Gazete. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=16907&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5